Çanakkale Arkeoloji Müzesi’ndem Mezar Yazıtları

Tolga ÖZHAN – Ömer Can YILDIRIM   161–166

 

Öz: Makalede, Çanakkale Arkeoloji Müzesi’nde bulunan altı adet mezar yazıtı tanıtılmaktadır. Bunlardan beş tanesi (no. 1, 3–6) daha önce Yüksek Ergen özel koleksiyonunda bulunurken 2016 yılında Çanakkale Arkeoloji Müzesi’ne getirilerek müzenin envanterine kaydedilmiştir. Mezar taşları üzerinde bulu­nan yazıtlar, önceden 2014 yılında tamamlanan bir yüksek lisans tezinde Ömer Can Yıldırım tarafından tanıtılmıştır. Yazar, çalışmasında herhangi bir yorum yapmadan sadece yazıtların transkripsiyonlarını ve tercümelerini vermiştir. Yazarlar, bu makalede bazı eklemelerle, düzeltmelerle ve açıklamalarla birlikte bu yazıtlardan bazılarını yeniden gözden geçirmektedir. Yazıtların tercümesi şöyledir:

1. «Ey Menodoros oğlu Mnesitheos, elveda. Ey Menekrates oğlu Apollonios, elveda.»

2. «Dies oğlu Alkimos.»

3. «Servilius Nymphodotos karısı Prosodion’un anısına, elveda.»

4.  «Paulinos babası Trophimos anısına.»

5. «Selam, Onesimos oğlu Metras. Sana da selam olsun ey yolcu, bana geleneksel ‘selam’ı söyleyen.»

6. «Lucius oğlu Soterikhos, kendi karısı Gaiane anısına.»

 

Anahtar Kelimeler: Çanakkale Arkeoloji Müzesi; Mezar stelleri; Mezar yazıtları; Kyzikos; Miletopolis; Sigeion; Parion.

 

Kaynakça

Adak – Akyürek-Şahin 2002

M. Adak – N. E. Akyürek-Şahin, Katalog der im Museum von Adapazarı, Gephyra 2, 2005, 133–172.

Adam-Veleni – Sverkos 2001

P. Adam-Veleni – E. Sverkos, Epitafies stēles apo tē Thessalonikē, in: E. Sverkos (ed.), A Panellēnio Synedrio Epigrafikēs (PRAKTIKA), Thessalonike 2001, 13–34.

Bechtel, Personennamen

F. Bechtel, Die historischen Personennamen des Griechischen bis zur Kaiserzeit, Halle 1917.

Brixhe, Essai

C. Brixhe, Essai sur le grec anatolien au début de notre ère, Nancy 1984.

Chantraine,  Noms

P. Chantraine, La formation des noms en grec ancien, Paris 1933.

Daux 1978

G. Daux, Notes de Lecture, BCH 102, 1978, 591–627.

I.Ephesos

H. Wankel – R. Merkelbach et al., Die Inschriften von Ephesos (7 vols.), Bonn 1979–1981 (IGSK 11–17).

I.Kyzikos I

E. Schwertheim, Die Inschriften von Kyzikos und Umgebung, I, Bonn 1980 (IGSK 18).

I.Parion

P. Frisch, Die Inschriften von Parion, Bonn 1973 (IGSK 25).

Kajanto, Cognomina

I. Kajanto, The Latin Cognomina, Rome 1982.

LGPN I

P. M. Fraser – E. Matthews, A Lexicon of Greek Personal Names, I: The Aegean Islands, Cyprus, Cyrenaica, Oxford 1987.

LGPN II

J. Osborne – S. G. Byrne, A Lexicon of Greek Personal Names, II: Attica, Oxford 1994.

LGPN IIIA

P. M. Fraser – E. Matthews, A Lexicon of Greek Personal Names, IIIA: Peloponnese, Western Greece, Sicily, and Magna Graecia, Oxford 1997.

LGPN IIIB

P. M. Fraser – E. Matthews, A Lexicon of Greek Personal Names, IIIB: Central Greece: From the Megarid to Thessaly, Oxford 2000.

LGPN IV

P. M. Fraser – E. Matthews, A Lexicon of Greek Personal Names, IV: Macedonia, Thrace, Northern Regions of the Black Sea, Oxford 2005.

LGPN VA

T. Corsten, A Lexicon of Greek Personal Names, VA: Coastal Asia Minor: Pontos to Ionia, Oxford 2010.

LGPN VB

J.-S. Balzat et al., A Lexicon of Greek Personal Names, VB: Coastal Asia Minor: Caria to Cilicia, Oxford 2013.

MAMA IX

B. Levick et al., Monumenta Asiae Minoris Antiqua, IX: Monuments from Aezanitis, London 1988.

Masson 1974

O. Masson, Pape-Benseleriana, ZPE 14, 1974, 179–183.

Masson 1986

O. Masson, Remarques sur l’onomastique d’Ephèse (A propos del’index Ephesos VIII. 2), ZPE 64, 1986, 173–183.

Masson 1989

O. Masson, Quelques noms de femmes au neutre dans les inscriptions attiques, Horos 7, 1989, 45–52.

Masson 1994

O. Masson, Nouvelles notes d’anthroponyme grecque, ZPE 102, 1994, 167–184.

Mora 1994

F. Mora, Die griechischen Theophoren Namen (im Bereich der griechischen Inseln), Pomoerium 1, 1994, 15–35.

OGS I–II

O. Masson, Onomastica Graeca Selecta, I–II, Paris 1990.

OGS III

O. Masson, Onomastica Graeca Selecta, III, Geneva 2000.

Petersen 1937

W. Petersen, The Greek masculines in circumflexed -ας, CPh 32, 1937, 121–130.

Robert, Noms indigènes

L. Robert, Noms indigènes dans l’Asie Mineure gréco-romaine, Paris 1963.

Sittig 1911

E. Sittig, De Graecorum nominibus theophoris, Halle 1911.

Solin, Personennamen

H. Solin, Die griechischen Personennamen in Rom, Berlin – New York 22003.

Waelkens, Türsteine

M. Waelkens, Die kleinasiatischen Türsteine. Typologische und epigraphische Untersuchungen der kleinasiatischen Grabreliefs mit Scheintür, Mainz am Rhein 1986.

Yıldırım, Çanakkale

Ö. C. Yıldırım, Çanakkale Müzesindeki Antik Çağ Mezar Stelleri, Istanbul University, Social Sciences Institute, Dept. of Classical Archaeology, Istanbul 2014 (unpublished Master’s thesis).