Amisos’ta Müjdeci Aziz Yuhanna. Bir Hıristiyan Mezar Yazıtı Üzerine Not

Paweł NOWAKOWSKI   148–153

 

Öz: Bu makalede, Amisos teritoryumundan bir mezar yazıtının olası metrik karakteri ve edebi ilhamları tar­tı­şılmaktadır. Ad sanctos bir gömüyü gösteren örnek bir Yunanca yazıt olarak sıkça atıfta bulunul­masın­dan dolayı yazıt ilgiyi hak etmektedir. Buna rağmen, yazıtın metrik yapısı bugüne kadar açık bir şekilde hiçbir yerde belirtilmemiş ve onunla ilişkili olarak detaylı bir yorum yapılmamıştır. Yazarın düşün­cesine göre, yazıt bozuk bir heksametron vezin ve İbranilere Mektup’taki (Hbr 9,12) bir pasajdan esin­lenmiş tekdüze bir bölümden oluşmaktadır. Birinci heksametron, ilk olarak Oppian’ın Cynegetica’sında, da­ha sonra ise Yunan Antolojisi’nde ve çeşitli erken dönem Hıristiyan yazarlarının eserlerinde belge­lenen σοί, μάκαρ daktil kullanımı dolayısıyla özellikle ilginçtir.

Anahtar Kelimeler: Amisos; Hıristiyan Mezar Yazıtı; Müjdeci Aziz Yuhanna; μάκαρ; Dini Şiir.

 

Kaynakça

Bataille 1951

A. Bataille (ed.), Les inscriptions grecques du temple de Hatshepsout à Deir El-Bahari, Cairo1951.

Boudreaux 1908

P. Boudreaux (ed.), Ὀππιανοῦ Κυνηγετικά, Paris 1908.

Brixhe 1984

C. Brixhe, Essai sur le Grec Anatolien au dêbut de notre êre, Nancy 1984.

Calder 1912

W.M. Calder, Julia-Ipsus and Augustopolis, JRS 2, 1912, 237–266.

Cumont 1913

F. Cumont, Musées royaux du Cinquanténaire. Catalogue des sculptures et inscriptions antiques, Brussels 1913.

Delehaye 1911

H. Delehaye, Bulletin des publications hagiographiques, Analecta Bol­lan­diana 30, 1911, 321–392.

Greenewalt 1998

C.H. Greenewalt – M.L. Rautman, The Sardis campaigns of 1994 and 1995, AJA 102, 1998, 469–505.

Grégoire 1909

H. Grégoire, Rapport sur un voyage d ̓exploration dans le Pont et en Cappadoce, BCH 33, 1909, 3–169.

Guarducci 1978

M. Guarducci, Epigrafia greca, vol. 4: Epigrafi sacre pagane e cristiane, Rome 1978.

Halkin 1953

F. Halkin, Inscriptions grecques relatives à lʼhagiographie, IX, Asie Mineure, Analecta Bollandiana 71, 1953, 74–99 (= F. Halkin, Etudes d ̓épigraphie grecque et d ̓hagiographie byzantine, London 1973).

Jalabert – Mouterde 1926

L. Jalabert – R. Mouterde, Inscriptions grecques chrétiennes, DACL 7,1, 1926, coll. 623–694.

Kiourtzian 2000

G. Kiourtzian (ed.), Recueil des inscriptions grecques chrétiennes des Cyclades, de la fin du IIIe au VIIIe siècle après J.-C., Paris 2000.

Le Guen-Pollet 1989

B. Le Guen-Pollet, Collection épigraphique du Musée de Tokat, AST 7, 1989, 519–526.

Łajtar 2006

A. Łajtar, Deir el-Bahari in the Hellenistic and Roman Periods. A Study of an Egyptian Temple Based on Greek Sources, Warsaw 2006 (JJP Supplement 4).

Mair 1928

A. W. Mair (ed. and transl.), Oppian, Colluthus, Tryphiodorus with an English Translation, London – New York 1928.

Meimaris 1986

Y. Meimaris, Sacred Names, Saints, Martyrs and Church Officials in the Greek Inscriptions and Papyri. Pertaining to the Christian Church of Palestine, Athens 1986.

Musurillo 1958

H. Musurillo (ed.), The Symposium: A Treatise on Chastity, West­minster/ Maryland 1958 (Ancient Christian Writers 27).

Musurillo 1963

H. Musurillo – V.-H. Debidour (eds. and transl.), Méthode d ̓Olympe. Le Banquet, Paris 1963 (SCh 95).

PCBE

S. Destephen (ed.), Prosopographie chrétienne du Bas-Empire, vol. 3: Prosopographie du diocèse dʼAsie (325–641), Paris 2008.

Poirier 2004

J. Poirier, The Montanist nature of the Nanas inscription (Steinepigramme 16/41/15), EA 37, 2004, 151–159.

Robert 1959

L. Robert, Inscriptions métriques, Gnomon 1959, 1–30 (= L. Robert, Opera Minora Selecta, vol. 3, Amsterdam 1969, 1640–1669).

Sartre-Fauriat 2000

A. Sartre-Fauriat, Georges, Serge, Élie et quelques autres saints connus et inédits de la province d’Arabie, in: Fr. Prévot (ed.). Romanité et cité chrétienne. Permances et mutations. Intégration et exclusion du Ier au VIe siècle. Mélanges en l ̓honneur d’Yvette Duval, Paris 2000, 295–314.

Schultze 1922

V. Schultze, Altchristliche Städte und Landschaften, vol. 2, part 1, Leipzig 1922.

Studia Pontica III 1

J.G.C. Anderson – F. Cumont – H. Grégiore, Studia Pontica III. Recueil des inscriptions grecques et latines du Ponte et de l ̓Arménie, part 1, Brussels 1910.